Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI) – co to jest i kiedy startuje?

Osobiste Konto Inwestycyjne, w skrócie OKI, to nowy produkt finansowy, który Rada Ministrów przyjęła 5 maja 2026 roku jako projekt ustawy przedłożony przez Ministra Finansów i Gospodarki. Konto ma pozwolić inwestować w akcje, obligacje, jednostki funduszy inwestycyjnych i lokaty bankowe bez podatku od zysków kapitałowych do określonego progu wartości aktywów.

• OKI zwolni z podatku Belki aktywa inwestycyjne do 100 000 zł oraz aktywa oszczędnościowe (lokaty, obligacje skarbowe) do 25 000 zł.
• Nadwyżka ponad te limity zostanie objęta nowym podatkiem od wartości aktywów, którego stawka w 2027 roku ma wynieść 0,85 proc.
• Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku, ale projekt musi jeszcze przejść Sejm, Senat i podpis Prezydenta.
• OKI to konto inwestycyjne, nie emerytalne – w przeciwieństwie do IKE i IKZE środki można wypłacić w każdej chwili bez utraty ulgi.

Co to jest Osobiste Konto Inwestycyjne?

OKI to dobrowolny i bezpłatny rachunek dla osób fizycznych, który ma umożliwić lokowanie środków w papiery wartościowe notowane na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu, jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych i ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych, jednostki rozrachunkowe funduszy emerytalnych, skarbowe papiery oszczędnościowe oraz środki pieniężne.

Umowę o prowadzenie konta będzie mogła zawrzeć osoba pełnoletnia, a jedna osoba będzie mogła mieć więcej niż jedno OKI. Inwestujący będzie mógł nabywać aktywa denominowane w złotych oraz w walutach państw UE, EOG lub OECD, przy czym przeliczenia walut obcych mają być dokonywane po kursie średnim NBP.

Konto poprowadzą banki krajowe, domy maklerskie, towarzystwa funduszy inwestycyjnych, zakłady ubezpieczeń oraz dobrowolne fundusze emerytalne. Otwarcie konta, wpłaty i wypłaty mają być wolne od opłat. Kluczowa różnica względem IKE i IKZE polega na tym, że OKI nie zamraża kapitału – środki można wpłacać i wypłacać w dowolnym momencie, bez limitu wieku uprawniającego do wypłaty bez podatku.

Jak działa zwolnienie podatkowe na OKI?

Pieniądze zgromadzone na OKI nie będą objęte 19-procentowym podatkiem od zysków kapitałowych, potocznie zwanym podatkiem Belki. W zamian aktywa na koncie zostaną objęte nowym podatkiem od wartości aktywów, z zastrzeżeniem limitów zwolnienia. Ustawodawca rozróżnia dwie kategorie aktywów:

• aktywa inwestycyjne, czyli akcje, jednostki uczestnictwa funduszy i inne instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu – zwolnienie do 100 000 zł
• aktywa oszczędnościowe, czyli lokaty bankowe i skarbowe obligacje oszczędnościowe – zwolnienie do 25 000 zł

Kilka zasad, o których warto pamiętać przy planowaniu wpłat:

1. łączna wartość aktywów zwolnionych z podatku nie może przekroczyć 100 000 zł w roku podatkowym
2. limit liczy się od wszystkich OKI danego podatnika łącznie, niezależnie od liczby instytucji, w których prowadzi rachunki
3. po przekroczeniu limitów nadwyżka zostanie opodatkowana według stawki podatku od wartości aktywów
4. stawka ma być powiązana ze stopą referencyjną NBP obowiązującą 31 października roku poprzedzającego rok podatkowy, pomnożoną przez 19 proc., z dolnym progiem 0,1 proc.
5. dla pierwszego roku działania OKI, czyli 2027, resort finansów szacuje stawkę na poziomie 0,85 proc.

Podstawą opodatkowania ma być tak zwana baza kapitałowa, wyliczana jako średnia ważona wartości aktywów i wpłat w danym roku podatkowym, a nie sam zysk z inwestycji. Oznacza to, że podatek może wystąpić nawet przy stracie, jeśli wartość aktywów przekroczy limit zwolnienia.

Ile wyniesie podatek na OKI przy różnych kwotach?

Kilka przykładów liczbowych pokazuje mechanikę nowego podatku:

• portfel akcji o średniej rocznej wartości 80 000 zł – podatek od wartości aktywów nie wystąpi, bo kwota mieści się w limicie zwolnienia dla aktywów inwestycyjnych
• portfel o wartości 130 000 zł – nadwyżka 30 000 zł zostanie opodatkowana, przy stawce 0,85 proc. da to około 255 zł rocznie, niezależnie od tego, czy inwestor osiągnął zysk
• ten sam portfel 130 000 zł przy klasycznym podatku Belki i stopie zwrotu 15 proc. – podatek wyniósłby około 3705 zł

Ten mechanizm sprawia, że OKI opłaca się przede wszystkim przy wysokich stopach zwrotu i umiarkowanej wartości portfela mieszczącej się w progu zwolnienia.

Kiedy OKI zacznie obowiązywać?

Harmonogram prac nad ustawą:

• sierpień 2025 – Ministerstwo Finansów po raz pierwszy zapowiedział prace nad nowym instrumentem
• 2 grudnia 2025 – publikacja projektu ustawy i start konsultacji publicznych
• 11 marca 2026 – ministerstwo publikuje zestawienie zgłoszonych uwag
• 5 maja 2026 – Rada Ministrów przyjmuje projekt, co kończy etap prac rządowych
• kolejne kroki – Sejm, Senat i podpis Prezydenta

Zgodnie z przyjętym przez rząd projektem wejście w życie ustawy planowane jest na 1 stycznia 2027 roku. We wcześniejszych wersjach projektu, przed przyjęciem przez Radę Ministrów, rozważano wcześniejszy start w połowie 2026 roku z okresem przejściowym i niższymi limitami zwolnień, jednak ostateczny, rządowy harmonogram przesunął start na początek 2027 roku. Ostateczny kształt przepisów, w tym dokładna data wejścia w życie, może się jeszcze zmienić w toku prac parlamentarnych.

Rząd szacuje, że dzięki OKI na Giełdę Papierów Wartościowych może trafić dodatkowo około 74 mld zł do 2040 roku. Projekt wpisuje się w szerszy plan zwiększenia udziału inwestycji w strukturze oszczędności polskich gospodarstw domowych, które według danych NBP z sierpnia 2025 roku trzymały na depozytach bankowych 1391,6 mld zł.

Czym OKI różni się od IKE i IKZE?

OKI, IKE i IKZE to trzy odrębne konstrukcje prawne, które łatwo pomylić, bo wszystkie dotyczą preferencji podatkowych przy inwestowaniu. IKE i IKZE należą do trzeciego filaru systemu emerytalnego i są uregulowane ustawą o indywidualnych kontach emerytalnych – ich celem jest długoterminowe oszczędzanie na emeryturę, a pełne korzyści podatkowe przysługują dopiero po osiągnięciu określonego wieku. OKI nie jest produktem emerytalnym – to rachunek inwestycyjny bez limitu wieku wypłaty i bez okresu utrzymania środków.

Warto dodać, że IKE i IKZE cieszą się w Polsce rosnącą popularnością niezależnie od prac nad OKI. Według danych Komisji Nadzoru Finansowego na koniec grudnia 2025 roku prowadzono już 1 189 201 kont IKE, czyli o 18,8 proc. więcej niż rok wcześniej, a wartość zgromadzonych na nich aktywów przekroczyła 31,28 mld zł. Najszybciej rosną konta prowadzone przez domy maklerskie – w 2025 roku otworzyły one rekordowe 170 tys. nowych IKE, a więcej niż co drugie nowe konto trafiało właśnie do biura maklerskiego. OKI ma być więc uzupełnieniem, a nie zamiennikiem tych rozwiązań – osoba inwestująca będzie mogła jednocześnie prowadzić IKE, IKZE i jedno lub kilka OKI.

Jakie ograniczenia ma konto OKI?

Na OKI będzie można wpłacać wyłącznie środki pieniężne – nie przewidziano możliwości przeniesienia już posiadanych akcji, obligacji czy jednostek funduszy bez ich wcześniejszej sprzedaży na dotychczasowym rachunku. Projekt dopuszcza natomiast wypłatę transferową, czyli przeniesienie aktywów między różnymi kontami OKI, ale nie transfer z istniejącego rachunku maklerskiego wprost na OKI.

Instytucje finansowe prowadzące konta będą zobowiązane do przekazywania organom podatkowym informacji o rachunkach oraz do udostępniania inwestującym comiesięcznych danych o wartości aktywów. Zeznania dotyczące wartości aktywów mają być składane wyłącznie elektronicznie przez e-Urząd Skarbowy w terminie od 15 marca do 31 maja roku następującego po roku podatkowym.

Przed otwarciem konta instytucja finansowa będzie musiała zbadać wiedzę i doświadczenie inwestującego oraz odebrać oświadczenie o zapoznaniu się z ryzykiem i kosztami związanymi z poszczególnymi aktywami – co zbliża procedurę do standardów znanych z MiFID II przy rachunkach maklerskich.

Czy Finax zaoferuje konto OKI?

Marcowa wersja projektu ustawy dopisała do grona uprawnionych dostawców OKI również zagraniczne firmy inwestycyjne prowadzące w Polsce oddział – to zmiana wprowadzona po uwagach zgłoszonych w konsultacjach, między innymi przez Stowarzyszenie Inwestorów Indywidualnych. Dzięki temu z oferowania OKI będą mogły skorzystać nie tylko krajowe banki i domy maklerskie, ale też podmioty działające w Polsce w takiej formule jak Finax słowacka firma inwestycyjna znana z portfeli ETF i konta OIPE.

Ostateczna oferta, w tym opłaty i zakres dostępnych aktywów, będzie znana dopiero po uchwaleniu przepisów – 9 czerwca 2026 roku projekt przeszedł pierwsze czytanie w Sejmie i trafił do dalszych prac w komisji.

Najczęsciej zadawane pytania

Projekt ustawy o OKI trafia teraz do Sejmu, a jego ostateczny kształt może się jeszcze zmienić w trakcie prac parlamentarnych, zwłaszcza w części dotyczącej stawki podatku od wartości aktywów i szczegółów rozliczeń. Dla inwestorów śledzących zmiany w polskim systemie podatkowym najważniejsze jest to, że OKI ma być rozwiązaniem uzupełniającym, a nie konkurencyjnym wobec IKE i IKZE, więc decyzja o skorzystaniu z nowego konta nie musi oznaczać rezygnacji z dotychczasowych ulg emerytalnych.